آسیب نوسان و قطعی برق به کولر گازی
کولر گازی یکی از پرمصرفترین تجهیزات برقی ساختمان است و قطعات مهمی مانند کمپرسور، برد الکترونیکی، فن یونیت داخلی و خارجی و مدار اینورتر دارد. افت ولتاژ، افزایش ناگهانی ولتاژ و قطع و وصل سریع برق میتواند عملکرد این قطعات را مختل کرده یا خسارت قابلتوجهی ایجاد کند.
یکی از خطرناکترین شرایط، وصلشدن مجدد برق در فاصله کوتاه پس از خاموششدن کمپرسور است. کمپرسور برای متعادلشدن فشار مبرد به زمان نیاز دارد؛ به همین دلیل بسیاری از کولرها و محافظهای استاندارد دارای تأخیر در وصل هستند.
کدام قطعات کولر گازی بیشتر آسیب میبینند؟
کمپرسور
کمپرسور مهمترین و گرانترین قطعه کولر گازی است. افت ولتاژ میتواند جریان مصرفی و فشار حرارتی آن را افزایش دهد. قطع و وصل سریع برق نیز ممکن است مانع راهاندازی صحیح کمپرسور شود.
برد الکترونیکی
برد داخلی یا خارجی، فرمانهای مربوط به دما، فن و کمپرسور را کنترل میکند. جهش ولتاژ ممکن است به بخش تغذیه، رلهها یا قطعات قدرت برد آسیب بزند.
برد اینورتر
در کولرهای اینورتر، برد قدرت دور کمپرسور را تنظیم میکند. این برد نسبت به کیفیت برق حساس است و تعمیر یا تعویض آن ممکن است هزینه زیادی داشته باشد.
خازن راهانداز
در بعضی کولرهای دور ثابت، خازن به راهاندازی کمپرسور و فن کمک میکند. نوسان برق و گرمای زیاد ممکن است عمر خازن را کاهش دهد.
موتور فن داخلی و خارجی
افت یا افزایش ولتاژ میتواند باعث کاهش دور، داغشدن، ایجاد صدای غیرعادی یا توقف موتور فن شود.
علائم خرابی کولر گازی بعد از نوسان برق
- روشننشدن کولر یا پنل داخلی
- روشنشدن یونیت داخلی ولی کارنکردن کمپرسور
- خنکنکردن دستگاه
- خاموش و روشنشدن مکرر
- پریدن فیوز هنگام روشنشدن کولر
- نمایش کد خطا
- کارنکردن فن داخلی یا خارجی
- ایجاد صدای تقتق یا وزوز
- بوی سوختگی از برد یا سیمها
- روشنشدن دستگاه با تأخیر غیرعادی
- افزایش محسوس مصرف برق
بعد از قطع برق کولر گازی چه کنیم؟
بعد از وصلشدن برق، کولر را فوراً روشن نکنید. بهتر است حداقل چند دقیقه صبر کنید تا برق پایدار شود و فشار مبرد نیز متعادل گردد. محافظ مناسب کولر باید قابلیت تأخیر در وصل داشته باشد.
اگر دستگاه پس از روشنشدن خنک نمیکند، کمپرسور راه نمیافتد یا فیوز را میپراند، آن را خاموش کنید. روشنکردن مکرر میتواند آسیب موجود را تشدید کند.
هیچگاه خازن، برد یا ترمینالهای کولر را بدون دانش فنی لمس نکنید؛ زیرا حتی پس از قطع برق ممکن است بار الکتریکی در برخی قطعات باقی مانده باشد.
دلایل روشن نشدن کولر بعد از قطعی برق
روشننشدن کولر ممکن است به یکی از موارد زیر مربوط باشد:
- فعالبودن زمان تأخیر محافظ
- خرابی پریز یا فیوز
- آسیب برد داخلی یا خارجی
- سوختن فیوز روی برد
- خرابی مدار اینورتر
- آسیب خازن راهانداز
- فعالشدن حفاظت حرارتی کمپرسور
- افت ولتاژ شبکه
- قطع ارتباط بین یونیت داخلی و خارجی
تشخیص قطعی باید با اندازهگیری ولتاژ و آزمایش تخصصی قطعات انجام شود.
محافظ مناسب کولر گازی چه ویژگیهایی دارد؟
محافظ کولر باید متناسب با توان و جریان دستگاه انتخاب شود. ویژگیهای مهم عبارتاند از:
- ظرفیت جریان مناسب
- تأخیر استاندارد در وصل برق
- قطع برق در ولتاژ بیش از حد یا کمتر از حد مجاز
- کیفیت مناسب رله و اتصالات
- نصب اصولی و سیمکشی استاندارد
- تناسب با کولر تکفاز یا سهفاز
- هماهنگی با ظرفیت کولر و مشخصات درجشده روی پلاک
برای کولرهای پرظرفیت، ممکن است استفاده از کنتاکتور، کنترل فاز یا محافظ تابلویی ضروری باشد. انتخاب و نصب این تجهیزات باید توسط برقکار متخصص انجام شود.
راههای جلوگیری از سوختن کولر گازی
- استفاده از محافظ مخصوص کولر با تأخیر در وصل
- اختصاصدادن خط برق مناسب به کولر
- نصب فیوز متناسب با جریان دستگاه
- بررسی سطح مقطع سیمها
- سرویس دورهای و شستوشوی کندانسور
- جلوگیری از کارکرد دستگاه در ولتاژ بسیار پایین
- خاموشکردن کولر در زمان نوسانات شدید
- بررسی اتصالات شل یا سوخته
- نصب محافظ مرکزی یا تجهیزات کنترل ولتاژ در ساختمان
تعمیر کولر گازی پس از نوسان برق
در تعمیر کولر باید ابتدا ولتاژ ورودی، فیوز، کابل، ترمینال و برد بررسی شود. پس از آن، سلامت خازن، فن و کمپرسور ارزیابی میشود. تعویض برد بدون شناسایی اتصال کوتاه یا خرابی قطعات قدرت میتواند باعث سوختن مجدد برد شود.
دعوت به اقدام:
برای عیبیابی برد، فن و کمپرسور به صفحه
تعمیر کولر گازی مراجعه کنید.
خرابی های کولرگازی
- خرابی های کولرگازی بدلایل نوسان برق
- دلایل صدای ناهنجارکولرگازی
- علت خاموش شدن کولر گازی
- علت یخ زدگی کولر گازی
سؤالات متداول
آیا قطع و وصل سریع برق به کمپرسور آسیب میزند؟
بله، راهاندازی مجدد کمپرسور پیش از متعادلشدن فشار میتواند فشار زیادی به آن وارد کند. استفاده از محافظ تأخیردار اهمیت زیادی دارد.
بعد از قطع برق چند دقیقه برای روشنکردن کولر صبر کنیم؟
مدت دقیق به مدل کولر و محافظ بستگی دارد، اما معمولاً باید دستکم چند دقیقه تا زمان پایداری برق و پایان تأخیر حفاظتی صبر کرد.
چرا یونیت داخلی روشن است اما کمپرسور کار نمیکند؟
زمان تأخیر، افت ولتاژ، خرابی خازن، فعالشدن حفاظت حرارتی، مشکل برد یا خرابی کمپرسور از دلایل احتمالی هستند.
در صورت خرابی کولر گازی ( اسپیلیت)خود فقط کافیست با شماره 02182801548 تماس گرفته با درخواست خود را ثبت نمایید.




